"Η Κομψότητα του Σκαντζόχοιρου",Μυριέλ Μπαρμπερί




Διατυπώνω την απορία μου για την έκπληξη αρκετών Ελλήνων αναγνωστών,για το ότι το συγκεκρι μένο βιβλίο έγινε μπεστ σέλλερ στην Γαλλία,χωρίς, όπως βιαστικά συμπέραναν, να διαθέτει συστατικά συνταγής ευπώλητου,φανερά τουλάχιστον.
Καλά κρασιά,εγώ δεν το είδα αυτό.Καθόλου.Κατ΄αρχάς η συνταγή του ευπώλητου ποικίλει από χώρα σε χώρα,από κουλτούρα σε κουλτούρα,από εποχή σε εποχή και φάση σε φάση κτλ.
Το νόστιμο, μα την αλήθεια,και προσεγμένο και καλό βιβλίο της πανέξυπνης Μυριέλ Μπαρμπερί μεταφρασμένο στα ελληνικά,αρκετά καλά νομίζω,από τις εκδόσεις Σύγχρονοι Ορίζοντες,τα διαθέτει και τα παραδιαθέτει όλα τα πιασιάρικα συστατικά:τα κολπάκια της εναλλαγής στην αφήγηση-εξιστορεί πότε η μια ηρωίδα πότε η άλλη και μάλιστα άνισα , αφού η μια υποτίθεται είναι 54 και η άλλη 12 κι όμως εκφράζονται το ίδιο... πνευματωδώς μεν αλλά στυλιζαρισμένα και απόλυτα και οι δυο,με συγκλίνον λεξιλόγιο και συναντώμενες απόψεις,ε,μην τρελλαθούμε τώρα,η ευφυής 12χρονη σχολιάζει πχ πρόσωπα και στιγμές, με αφορμή πίνακα του Μπέικον, που έχει σε WC o πλούσιος, σοσσιαλιστής, βουλευτής, μπαμπάς της-πάμε δηλαδή σε μανιέρα,στις χιλιοχρησιμοποιημένες και στερεότατες πατερίτσες των απανωτών αναφορών ονομάτων που σε υποβάλουν-του Μότσαρτ, του Τολστόι,του Σταντάλ,του Μαρξ,του Καντ κά αλλά και πολλών γενικά μεγάλων: σκηνοθετών, μουσικών,στοχαστών, εικαστικών κι ό,τι φαντάζεστε από την παγκόσμια φιλοσοφία,τέχνη και πολιτική διαχρονικά, όχι απλώς σε γενναιόδωρες αλλά σε μπουκωτικές ποσότητες-των ενισχύσεων της κεντρικής ιδέας της ιστορίας με καλοστημένες μικροανατροπές προς ευχαρίστηση και ταύτιση του μέσου δυτικού αναγνώστη με τον καλό ήρωα, που τις βρίσκεις όμως και σε πάμπολλα καλά ,ψαγμένα βιβλία, σε όλες τις λογοτεχνίες του κόσμου, ακόμα όμως και σε υποφερτά ρομάντζα κτλ .

Απλώς όσοι διάβασαν το βιβλίο στα ελληνικά εντυπωσιάστηκαν, θεωρώ, από και για τις άλλες νοοτροπίες και αντιλήψεις,από και για τους καταναλωτές εν προκειμένω, οι οποίοι λόγω καλύτερης εκπαίδευσης, ως ευρύ αναγνωστικό κοινό της Γαλλίας δείχνουν καλύτερο γούστο και στα ντόπια τους ευπώλητα .Αρκετά επιφανειακά πιστεύω , διότι και που διαβάζουν περιεκτικότερα,ας τα πω έτσι, best sellers στα οποία οι ήρωες φέρονται να αγαπούν την τέχνη,την μουσική,την παγκόσμια λογοτεχνία κτλ κτλ ως λαός,αυτή την στιγμή, δεν μου πολυφαίνεται να συμπεριφέρονται ούτε προοδευτικότερα, ούτε ανθρωπινότερα,ούτε , ούτε ...
Ρατσιστές και ρυπαροί με 55 πυρηνικά εργοστάσια φυτεμένα στην καρδιά της ηπείρου,να τρομάζει το φυλλοκάρδι σου,έχουν καταντήσει και τα σαρκοζάκια τέκνα της Γαλλικής Επανάστασης, ανερυθρίαστα στην λαγκαρντοστροσκανογαλλία του 2011,πηδάνε τους ασθενέστερους οικονομικά λαούς και παρομοίως πράττουν,όπως πολύ ωμά αποτυπώνεται στην τσέπη και στο πετσί μας εδώ κάτω στον νότο, και οι άλλοι "μορφωμένοι" Ευρωπαίοι υψηλής αγοραστικής αισθητικής και ως προς τα ευπώλητά τους . Και δεν καμαρώνω για τις κακιούλες που λέω αλλά μας ανάψανε μεγάλη φωτιά στα μπατζάκια και δεν βλέπω την μορφωμένη Ευρώπη,των πολιτισμένων ανθρώπων να συγκινείται και να αφυπνίζεται,στο κάτω κάτω είναι και των λαών της πρόβλημα!
Εκτός αν το περιβόητο "Ελευθερία, Ισότης, Αδελφότης" το ερμηνεύσουμε αλλιώς οπότε καήκαμε.

Η "Κομψότητα του Σκαντζόχοιρου" λοιπόν αγοράστηκε και διαβάστηκε άμεσα από 1.200.000 άτομα και άλλα τόσα υποθέτω ότι το διάβασαν και συνεχίζουν να το διαβάζουν με δανειστικές πάσες,σε παρέες,σε λέσχες,ηλεκτρονικές σελίδες ή δεν ξέρω πώς αλλιώς.Μην τρελαίνεστε όμως.
Αν η συνταγή του ελληνικού ευπώλητου είναι κάτι μεταξύ κυρίας Λένας Μαντά και κυρίας Αργυρώς Μπαρμπαρήγου-αμφότερες συμπαθέστατες και ικανότατες στην επιτυχή υλοποίηση συνταγών - ε,η αντίστοιχη γαλλική θα ήταν προβλέψιμα πολύ πιο κουλτουριάρα,καθότι πιο ονειρική, φιλοσοφική, κινηματογραφική από παράδοση,δηλαδή βεβαίως και θα έβγαινε κάτι ανάμεσα σε Amelie και Chocolat-ωραιότατα, μην πω και λατρεμένα, φιλμάκια-απευθυνόμενες ως συνταγές προς άπαν το αγοραστικό κοινό, με αξιοπρεπή,ζεστά,καλοφτιαγμένα, ανθρώπινα,καθημερινά, εύληπτα συστατικά,με το λίγο πιο πάνω λίγο πιο κάτω επιπεδάκι τους,ε,οι δικές μας δεν σωτάρουν τα υλικά με Κλάεζ ,αλλά ένα Σταθόπουλο σε πιάτο παίζει να τον έχουν μοστράρει οι ηρωίδες τους στο σύνθετο! Ε,και;Σιγά τα ωά....
Η Μπαρμπερί με ομολογουμένως εκλεπτυσμένο χιουμοράκι,κλείνοντας-κι αυτή- μάτι προς αριστερά αλλά τόσο όσο επιτρέπουν τα light γαλλικά σοσιαλιστικά ειωθότα,κουλτουριάρικο- με την γλύκα,την βαρύτητα αλλά συνάμα και την αλαφράδα του όρου-κάνει καταιγιστική επίδειξη γνώσεων και αναλύσεων αν όχι σε όλο το βιβλίο σίγουρα στα κεφάλαια με τίτλο "Θλιβερή κατάσταση" και "Καλογερίστικα ράσα" και σε άλλα σημεία βέβαια, ρεγουλαρισμένη όμως πολύ ωραία,με γερή συνοχή και αεράτη ροή στο κείμενο,δηλαδή δεν σε κουράζει,αντιθέτως δείχνει αρκετά δοτική.
Παίρνεις σκέψεις,τις επεξεργάζεσαι ,συμφωνείς,διαφωνείς κτλ δηλαδή δεν το προσπερνάς το κείμενο και έχει και δυο φράσεις που είναι μόνες τους εκπληκτικά, αυτοτελή κεφάλαια:"Γιατί η Τέχνη είναι η ζωή, αλλά σε άλλο ρυθμό" και "Γιατί η Τέχνη είναι η συγκίνηση χωρίς την επιθυμία".

Έχει προτερήματα γενικώς το βιβλίο.Έχει ατμόσφαιρα, γλαφυρότητα,μια δόση ειρωνείας,είναι αρκετά καλά δουλεμένα τα περισσότερα κεφάλαια και συνολικά της συγχωρώ μια κακοεκφρασμένη ταξική χολή σε κάμποσα αποφθεγματικά, κοινώς τσιτάτα, που ως σουπιά αμολάει κατά διαφόρων. Κομβική δε είναι η εμφάνιση του Γιαπωνέζου κυρίου ,του Κακούρου, ο οποίος έρχεται να δικαιώσει χωρίς φανφάρες και λεονταρισμούς την διαφορετικότητα κυρίως της φτωχής,54χρονης θυρωρού,της πνευματώδους Ρενέ αλλά και της 12χρονης,πλούσιας,πανέξυπνης Παλόμα-των βασικών ηρωίδων- κι ενόσω παρελαύνουν δέκα- δέκα διάφοροι τύποι της γαλλικής καθημερινότητας,που μάλιστα εδώ είναι παρμένη από την σίγουρη δεξαμενή μιας πολυκατοικίας σε συνοικία πλουσίων.
Αρχή καλή,μέση περίκαλη και τέλος καλό και τω Θεώ δόξα,όλα καλά και ζυγισμένα.

Δεν με συνεπήρε όμως η ¨Κομψότητα του Σκαντζόχοιρου",είπαμε περί ορέξεως κολοκυθόπιτα,αν και συμπαθές ανάγνωσμα και το λιγότερο ανιαρότης σημερινής,γαλλικής λογοτεχνικής παραγωγής που έτυχε να πέσει ως τώρα στα χέρια μου.
Διότι μετά τα "Σταφύλια της Οργής" που διάβασα πρόσφατα  τι να πω περισσότερο,εκεί που έφτυνε ο Στάινμπεκ.. αλλά τέλος πάντων επειδή δεν κακόπαθα διαβάζοντάς το σας το προτείνω,το έχει το κατιτίς του κι εσείς, εμείς ,όλοι έχουμε ανάγκη να ξαλεγράρουμε και λιγάκι...Μάλιστα θα δω και την ταινία και δεν με νοιάζει αν είναι ή δεν είναι στο κλίμα του βιβλίου!

Σχόλια

  1. Ανώνυμος9/9/11 20:04

    Ευχάριστο βιβλιαράκι.
    Κάπου κάνει λίγο κοιλιά αλλά κυλάει καλά.
    Προσωπικά με συγκίνησε ο χαρακτήρας της θυρωρού και η καλλιέργειά της- γιατί να μην είναι κι έτσι κάποιοι θυρωροί;

    κ.κ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Ανώνυμος5/1/13 16:10

    Εμένα μου είχε αρέσει αλλά το απομυθοποίησες τεκμηριωμένα και το είδα αλλιώς.
    Η ταινία ήταν μεγάλη μάπα!
    Θωμάς

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Ανώνυμος15/12/15 23:39

    Ανατρεπτικό...πόσο σημαντικό είναι να μην κρίνουμε από την εμφάνιση, το επάγγελμα κτλ, αλλά να εστιάζουμε στην ουσία, στην καρδιά. Κ όταν η αγάπη κ η ευγένεια της ψυχής έρχεται από εκεί που δεν το περιμένεις, καταλαβαίνεις ότι κρύβεται ένας κομψός σκαντζόχοιρος.. 'Ενα διήγημα ηθογραφικό, για τις αξίες του σημερινού κόσμου κ τα στερεότυπα που μας κατακλυζουν. Μια άγνωστη προσφέρει με αυτοθυσία όλα όσα η οικογένεια αδυνατεί και αδιαφορεί να προσφέρει..

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Σωστό σαν συμπέρασμα,αυτό είναι το δια ταύτα του,δεν διαφωνώ.Μάλιστα τώρα που πέρασε καιρός και ο πανδαμάτωρ έκανε την δουλειά του διαπιστώνω ότι κρατήθηκε καλά το βιβλίο στην μνήμη και κατακάθισαν στον πάτο τα ψιλολόγια τής περί τα τεχνικά γκρίνιας,έμεινε η αξία του από την αγάπη και την ευγένεια της ψυχής τής Ρενέ,ωραία ηρωίδα πράγματι,φάρος στον ταξικό και κοινωνικό μισογυνισμό.

      Διαγραφή

Δημοσίευση σχολίου