"Η Εκδρομή των Κοριτσιών που Χάθηκαν ", Άννα Ζέγκερς


Συμπυκνωμένο σοφά από άποψη νοηματικού πυρήνα και αντικειμενικά όμορφο σαν κείμενο "Η Εκδρομή των Κοριτσιών που Χάθηκαν" της  Άννας Ζέγκερς, είναι ένα ακόμα από τα πολύ δυνατά, αντιναζιστικά και-παρά τις λίγες τους σελίδες - "τεράστια" βιβλία τής χαρισματικής , μαχητικής και έκδηλα στοχαστικής αυτής δημιουργού.

Η Ζέγκερς με άμεσο,πρωτοπρόσωπο αφηγηματικό τρόπο,που καθηλώνει με την φυσικότητα και την απλότητά του,χωρίς να παρασύρεται απ΄τον πόνο,που προφανώς θα στοίχειωνε τον καθένα σε μια τέτοια αναδρομή ,με λιτή,πειθαρχημένη γλώσσα , αντιθετικά ταιριαστή με το δύσκολο θέμα που διάλεξε να αναπλάσει,διηγείται, σαν να περιγράφει όνειρο πυρετού, ανακατεμένο με αναμνήσεις και ευχή (αχ,και να μην είχαν γίνει έτσι αυτά ποτέ) τις παλιές συγκλονιστικές ιστορίες ζωής και θανάτου , που δεν θα είναι πραγματικά παλιές ή πιο σωστά δεν θα γίνουν ποτέ περασμένα-ξεχασμένα για όσους και όσες βρέθηκαν στην δίνη των κακών καιρών που τις γέννησαν και τις εξέθρεψαν, γιατί η ζωή κι ο θάνατος των αθώων, που τα πρόσωπα και τις προσωπικότητες με λεπτομέρειες ζωγραφίζει η συγγραφέας από μνήμης για μας,για να τους δούμε,να τους γνωρίσουμε,να μας γίνουν οικείοι,με φόντο τις σκηνές μιας νεανικής  σχολικής εκδρομής κοριτσιών και αγοριών, φίλων και συμμαθητών της ,που την ανακαλεί χρόνια μετά-ενθυμούμενη και την δασκάλα που της είχε ζητήσει να γράψει μιαν έκθεση γι αυτή την ανέμελη μέρα- ήταν θύτες και θύματα χρεωμένοι σε και για μια μαζική θυσία ανθρώπων, σε δυο παγκόσμιους πολέμους, με ένα φοβερό διάστημα ανάμεσα, που η ανθρωπότητα ολόκληρη δεν θα τους ξεχάσει μα και δεν μοιάζει να έχει διδαχθεί ουσιαστικά πολλά πράγματα απ΄αυτούς.

Η Ζέγκερς εδώ-είναι λίγο τραβηγμένο,το ξέρω-για κάποιο λόγο μου θυμίζει τον Ηλία Βενέζη του 31328* αν και τεχνικά δεν έχουν συνάφεια.Κι οι δυο τους αφηγούνται τις φριχτές ιστορίες των πολέμων, που έγιναν αιτία και αφορμή να ξεριζωθούν από τις ιδιαίτερες πατρίδες τους και το κάνουν χωρίς να υπάρχει στάλα μίσους στη γραφή τους.
Αναμφίβολα μεγάλη κατάκτηση είναι αυτό για τον συγγραφέα,δηλαδή το να μεταφέρει τα δράματα της ζωής του,κοινά όμως από άποψη ιστορικής συγκυρίας και μοίρας με χιλιάδων άλλων ανθρώπων ,  που γλύτωσε μεν απ΄αυτά ,όπως και εάν γλύτωσε (η ψυχή του) και να τα ανασυνθέτει χωρίς να ξεπέφτει σε μελοδραματικές φλυαρίες αλλά με κριτική και όχι κατακριτική ματιά για να τα μοιραστεί σαν νηφάλια εξιστόρηση σε καιρούς ειρήνης (;) πια και να φτάνει λογοτεχνικά σ΄έναν γλυκόπικρο επίλογο, χωρίς να μισεί το Σύμπαν ολόκληρο γι αυτό που πέρασε!

Η Άννα Ζέγκερς θυμάται,μεταφέρει και στοχάζεται με αγάπη,πίκρα,στοργή και θλίψη τις δροσερές εποχές της παιδικής και ειδικά της κοριτσίστικης αθωότητας των φιλενάδων της,τα γέλια τους,τις φιλίες,τα μικρά τους μυστικά,τους έρωτες με τα αγόρια σε κάπως αντίστοιχη φάση ,μα και τα λάθη, τις κατοπινές επιλογές τους,τις κακίες τους,τις μικρότητες και όλα όσα άσχημα και θλιβερά γεγονότα στιγμάτισαν τις εύθραυστες σχέσεις και φιλίες αυτής της παιδικής ηλικίας,γενιών που θυσιάστηκαν τελικά,σε λίγες μόνο σκοτεινές περιόδους φόβου και μαζικής τρέλας ολόκληρης της χώρας της, αιματοκυλίστηκαν από τον αρχιπαράφρονα και τους ομοίους του κι ακόμα χειρότερα όσων έσπευσαν να γίνουν όμοιοί του.

*Δεν πιστεύω ότι υπάρχει βιβλιόφιλος που να μην το έχει διαβάσει- στα σχολικά του χρόνια είναι το πιο πιθανό- κι αν σε κάποιον δεν άρεσε, επειδή ίσως το συνδέει με βαρετές σχολικές ώρες και αδιάφορες , ξινές φιλολόγους-που το τσάκισαν σαν βιβλίο-να μην έχει νιώσει δέος για όσα τραγικά καταμαρτυρά ο Βενέζης , μα και έκπληξη  από την απουσία  μίσους για τον στυγερό διώκτη του.

Σχόλια

  1. Ανώνυμος23/6/13 16:28

    Υπέροχο -αλλά και συγκλονιστικό- το βιβλίο της Ζέγκερς (και σπουδαία τα λόγια σας
    "χωρίς να μισεί το Σύμπαν ολόκληρο γι' αυτό που πέρασε!"),
    όπως συγκλονιστικό είναι και "Το τέλος", το επίσης μικρό -και ουσιαστικό- βιβλίο της.

    Εμένα, βέβαια, η οπτική της Ζέγκερς μου θυμίζει "Το μυθιστόρημα ενός ανθρώπου χωρίς πεπρωμένο" του Ίμρε Κέρτις.
    (Ο καθείς και οι συνειρμοί του.)


    κ.κ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Θα συμφωνήσω και με την δική σας προσέγγιση,έχετε δίκιο.Ο Κέρτες επίσης δεν βγάζει μίσος,αυτός έχει μια καλώς εννοούμενη στωικότητα.Το μίσος το θεωρώ ανθρώπινο μεν αλλά είναι τόσο επικίνδυνο.

    Σκοπεύω να διαβάσω όλα τα βιβλία της.
    Είμαι και λάτρης των ολιγοσέλιδων...Γι αυτό ίσως μου αρέσουν τα διηγήματα.Στο απλό και λίγο συχνά κρύβεται τεράστια ομορφιά και περιεχόμενο.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Δημήτρης24/6/13 02:43

    Ωραία προσέγγιση κάνατε πάλι.Σας εμπιστεύομαι και συχνά επιλέγω από βιβλία που παρουσιάζετε.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Χαίρομαι αν έχω συνεισφέρει σε καλές επιλογές,σας ευχαριστώ.

      Διαγραφή
    2. Γεωργία4/9/13 16:50

      Με δυσκολεύει η νεα σου μορφή αν και είναι πολύ όμορφη και έτσι γράφω εδώ πόσο μου άρεσε το Εκείνο ακριβώς το μπλε ,της ίδιας.Ευχαριστώ που το προτείνατε,ωραία επιλογή.

      Διαγραφή

Δημοσίευση σχολίου