" Ελευθερία ", Τζόναθαν Φράνζεν



H Πάτι κι ο Γουόλτερ Μπέργκλαντ ήταν απ' τους πρωτοπόρους της γενιάς τους, με περιβαλλοντικές ανησυχίες, ιδανικοί γείτονες, υποδειγματικοί οικογενειάρχες. Έβαζαν το λιθαράκι τους για έναν καλύτερο κόσμο.Τώρα όμως, στη νέα χιλιετία, οι Μπέργκλαντ έχουν γίνει ένα μυστήριο. Γιατί ο έφηβος γιος τους μετακόμισε στην επιθετικά ρεπουμπλικάνικη οικογένεια του διπλανού σπιτιού; Γιατί ο Γουόλτερ άρχισε να εργάζεται σε μεγάλες Εταιρείες Άνθρακα; Τι ρόλο παίζει ακριβώς ο Ρίτσαρντ Κατς -εκκεντρικός ροκάς κι ο καλύτερος φίλος αλλά και αντίζηλος του Γουόλτερ από τα φοιτητικά του χρόνια; Και πάνω απ' όλα, τι συνέβη στην Πάτι; Γιατί το λαμπερό αστέρι της γειτονιάς έγινε μια μαινάδα που έχει αρχίσει να τρελαίνεται μπροστά στα μάτια όλων;



Σιγά τα κατακόκκινα τα αίματα,σιγά μη ήταν έτσι οι....πρωτοπόροι και με περιβαλλοντικές ανησυχίες τύποι της γενιάς (τους) ή οποιασδήποτε γενιάς,ό,τι του ΄ρχεται του καθενός το αμολάει σ΄ένα οπισθόφυλλο για να το κάνει το προϊόν του δελεαστικότερο ώστε να το πάει ως το ταμείο κι όποιον πάρει μετά ο Χάρος!
Όλα τα παραπάνω δεν είναι παρά μια εντελώς παραπλανητική περιγραφή ενός κρυφοροζ-παραλλαγή του ανέκδοτου κι εμάς πουτάνα μας βγήκε αλλά δεν το λέμε - βιβλίου, για το οποίο μας πήραν τ΄αυτιά πριν μερικά χρόνια και που παρά τις 700+ σελίδες του , απίστευτης και ανούσιας φλυαρίας σελίδες, παρασύρθηκα να κάτσω να το διαβάσω κι εγώ έχοντάς το αγορασμένο-δυστυχώς το πλήρωσα- από καιρό, για να διαπιστώσω τελικά ότι διαβάζεται με κόπο , ναι,με κόπο , μόλις πάρεις χαμπάρι ότι είναι αυτό-κι αφήνω απ΄έξω την τραγική μετάφραση- που είναι τελικά στην πραγματικότητα : ένα ευπώλητο του κερατά, ένα άκρως πιασιάρικο προϊόν έξυπνου εκδοτικού μάρκετινγκ με βιτρίνα απαστράπτουσα , που το προσκύνημά του από κόσμο και κοσμάκη,  που υποτίθεται συνηθίζει να διαβάζει καλά βιβλία-τι απολυτοσύνες Θεέ μου-με άφησε άναυδη και πεισμένη ότι ακριβώς αυτή η σαχλουά σαλάτα με τα μπαγιάτικα , ψυχονευρωτικά, αγαμικά σεξο-αμερικανιάρικα οικογενειακογαμικά απωθημένα μιας απολιτίκ πλουσίας αλόγας κι ενός κλασικού ξανθοπουλικού φτωχοπαιδονοικοκυράκου,που παριστάνει τον ευαισθητοποιημένο όσο καιρό αυτό του στρώνει φαντασίωση-κουκούλι, για να ζει μέσα σ΄αυτήν κι όχι στον ρεαλιστικό κόσμο και να τρώει πιο βαράτε με κι ας κλαίω στην μάπα την αλόγα, δεν μπορούσε παρά να επιλεγεί,αυτό- και μόνο κάτι τόσο μούφικο σαν αυτό,και να είναι, αυτό, το τυχερό μπεστ σέλλερ, για να πολυλιβανιστεί,  του μίστερ Τζόναθαν Φράνζεν,εκλεκτού της Όπρα, της σιγά τα ωά τηλεστάρ των απανταχού, και ουχί μόνον των Αμερικανών, νοικοκυραίων και καλής του , λέει, φίλης!
Αυτού του θεωρούμενου,λέει επίσης,νέου Τολστόι (!), το ακούσαμε κι αυτό και το είδαμε γραμμένο σχεδόν παντού , χωρίς καμία (συν)αίσθηση,μη πω ντροπής-ποιός που να βγάζει μισή πενταροδεκάρα  από τα μμε την έχασε για να την βρει κάποιος άλλος - αλλά έστω ενός αμήχανου "τι λέμε ρε παιδιά τώρα"....



Με τόσο παγκόσμιο λιβάνισμα,λιβάνιζε ο ένας,ακολουθούσε ο άλλος ,ε, αφού άρεσε στον τάδε κτλ μη φανούμε ανενημέρωτοι κι εκτός μόδας-κι η δική μας Μαντά μόδα είναι παιδιά κι υπάρχει επίσης κι η πρώτη διδάξασα η Ρόζαμουντ Πίλτσερ,που δεν την καταδεχόσ(μ)ασταν-κι έφτασε τώρα αυτή η πασαλειματική παπάρα,η τόσο χοντροκομμένα γκομενομπουρδέ και παρωχημένη, επί τόσο καιρό να θεωρείται σύγχρονη αμερικάνικη λογοτεχνία, σαν εκείνη την μεγαλειώδη, που όταν αναφερόμαστε σ΄αυτήν πάει το μυαλό μας σε Ροθ,Μόρρισον,  Ντε Λίλο, Πύντσον, Μακ Κάρθυ,Έβερετ,Πρου (έτσι, για να αναφέρω πολύ πρόχειρα μερικά μόνον τωρινά και εμπορικότατα ονόματα,που δεν είναι τίποτα άγιοι,έξω δηλαδή από το παιχνίδι των μπεστ σέλερ, του Χόλυγουντ  και τα ρέστα) και να ακούγεται  κι ο κύριος Φράνζεν ανάμεσά τους, επειδή έτσι γούσταρε η (κάθε) Όπρα.....
Κι από πίσω,ασθμαίνοντας,ακολούθησε στην περιφορά του προϊόντος κι η Ψωροκώσταινα η δική μας, μέσω των διάφορων μπλαζέ γραφιάδων των περιοδικών και των συναφών, που για άλλα βιβλία και βιβλιαράκια και υποβιβλιάκια το παίζουνε βαριά,πολύ βαριά όμως κριτική κουλτούρα, θάβοντας τους πάντες, που κινούνται εκτός της παρέας τους,τους πάντες και τα πάντα ... 



Γελάσαμε και σήμερα με τους πελάτες,που φάγανε μια χαρά τ΄αποφάγια ,που τα βαφτίσαμε γκουρμέ.Τους βλέπαμε να γλείφουν ως και το κοκαλάκι,που τους πετάξαμε και πεθάναμε στα γέλια,μπα σε καλό μας!



ΥΓ1.Συγγνώμη,Χρυσηίς,Λένα και λοιπές πιστές του ροζ,δεν θα ξαναπώ τίποτα , τίποτα , ποτέ πια, για το είδος που τόσο απροκάλυπτα, επομένως και έντιμα ,υπηρετείτε και βγάζετε το παντεσπανάκι σας απ΄ αυτό.Είστε άτυχες βρε κορίτσια,δεν θα σας κάτσει μια Όπρα, αχ , τι να σας κάνουν οι εγχώριες Στεφανομενεγάκες,εδώ είναι μια τόση δα κουραδοσταλιά η ελληνική αγορά...

ΥΓ2.Κατάλογος με βιβλία της Ρόζαμουντ,εδώ,έλα βρε,διάβασέ τον και διάλεξε,μη ντρέπεσαι, άνθρωποι είμαστε,κρίμα μόνο που δεν θυμάμαι -ήμουν και βιβλιοπώλισσα ως χτες,τρομάρα μου-ποιό ήτανε σούπερ για γέρους , ποιό για τζόβενα,ποιό για σεξολιγούρια,ποιό για ποιόν, κρίμα,τόσο περιποιημένα τα έχει η ατιμούλα.
ΥΓ3.Από τον τίτλο την πάτησα,πώς την πάτησα έτσι...Όταν είδα την ανάρτησή της Κατερίνας ,ήταν αργά,το είχα ήδη διαβάσει.Τουλάχιστον παρηγορήθηκα ότι δεν είμαι η μόνη που το βρήκα ροζ!

ΥΓ4.Και για την ποικιλία του πράγματος εδώ η καλόγνωμη ματιά της anagnostria,αχ,βρε Κίκα,πώς τα καταφέρνεις  και πάντα έχεις κι έναν καλό λόγο...

Σχόλια

  1. Οι Διορθώσεις του μου άρεσαν αρκετά αλλά ποτέ δεν τόλμησα το επόμενο βήμα, φαίνεται πως δεν έχασα κάτι.
    Επιμένω πάντως πως είναι καλό να πετυχαίνει κανείς "κακά" βιβλία στο δρόμο του, έτσι οξύνεται το αναγνωστικό ένστικτο και περιχαρακώνεται η αισθητική.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Καλέ μου ,να΄σαι καλά,που βλέπεις μισογεμάτο το ποτήρι!700 σελίδες περιελάμβανε η ατυχής συνάντηση...

      Διαγραφή
  2. Μια πολύ διαφορετική ανάγνωση στο δικό μου μπλογκ www.anagnostria.blogspot.com

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Την οποία θα προσθέσω μετά χαράς,επειδή η διαφορετική προσέγγιση βοηθάει.Κίκα μου,τι καλόγνωμος άνθρωπος που είσαι,ειλικρινά στο λέω,εγώ σε λίγο θα γίνω...Πατριάρχης,αυστηρός και δύσκολος,χαχα,που είσαι Φώτιεεεεεε....

      Διαγραφή
  3. Είσαι ποταμός, αλλά περίπου αυτή είναι και η δική μου άποψη, πιο μετριοπαθώς εξεφρασμένη... Ειδικά τώρα που πέρασε κάποιος καιρός από την ανάγνωση, πέρασε και κυριολεκτικά δεν ακούμπησε, έπρεπε να ξαναδιαβάσω τις αναρτήσεις μας για να θυμηθώ έστω κάποιο στοιχείο.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Δεν το περίμενα τόσο χάλια,αιφνιδιάστηκα και αντέδρασα , επειδή είχε διαφημιστεί ως το ΒΙΒΛΙΟ...Αν δεν είχε τόση επιθετική,τρελή προώθηση μπορεί να μην το στόλιζα έτσι,δεν είναι δα η πρώτη σούπα που διαβάζω...

      Διαγραφή
  4. Συμφωνώ με την κριτική σου. Πρόκειται για ένα φλύαρο, σχεδόν κενό και ανούσιο βιβλίο. Φυσικό οι New York Times να το χαρακτηρίσουν "αριστούργημα" μιας και πρόκειται για ογκώδες βιβλίο με ψευτο-οικολογικές προεκτάσεις. Όντως οι Αμερικάνοι χαρακτήρισαν τον Φράνζεν τον νεό Τολστόι. Προσωπικά, πιστεύω ότι όχι μόνο δεν τον πλησιάζει τον Τολστόι, αλλά ούτε με τηλεσκόπιο δεν τον βλέπει. Υστερία με τον Φρανζεν στην Αμερική (εξώφυλλο στους Times), αλλά και στην Αγγλία (αφιέρωμα στη Guardian και γενικότερο στον αγγλικό τύπο).

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Η προώθησή του από τα αγγλόφωνα μμε ήταν προκλητική αλλά δεν απορώ πια με τίποτα,κάποιος άλλος,ο δημοσιογράφος Άρης Χατζηστεφάνου, έχει ήδη από καιρό συμπυκνώσει στην φράση του "οι ερπύστριες των μμε" όλη την πραγματικότητα,ό,τι κι αν αφορά κάθε φορά αυτή.

      Διαγραφή
  5. Για μένα ο Φράνζεν τοποθετείται στην ίδια λίστα με πολλούς άλλους σύγχρονους Αμερικάνους λογοτέχνες, με τους οποίους έχουν πάθει μία παράκρουση εδώ στην Ελλάδα μιας και τα τελευταία χρόνια -κυρίως με την εξάπλωση των μπλογκς- έχουν γίνει η νέα μόδα. Περιττό να πω, ότι κάθε φορά που τίθεται το ερώτημα ποιος πρέπει να πάρει Νόμπελ βλέπεις αμέσως τα ονόματα Ντε Λίλο, Ροθ κ.α., ενώ σε παρόμοιες λίστες με 10 αγαπημένα βιβλία παραδόξως συχνά κυριαρχούν οι σύγχρονοι Αμερικάνοι.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ντε Λίλο, Ροθ,Μακ Κάρθυ και λοιποί αγγλόφωνοι-η γλώσσα παίζει τον πρώτο ρόλο κι η κυρίαρχη είναι η αγγλική,τι να λέμε τώρα-θα συμφωνήσω μαζί σου ότι είναι εμπορικότατοι και όλα τα συναφή,ότι έχει δημιουργηθεί ως ένα βαθμό μόδα,ότι είναι κι αυτοί ως τα μπούνια στην βιομηχανία θεάματος και κατανάλωσης και παίζουν την τρίλιζα Χόλυγουντ-Νόμπελ-μπεστσέλερ κτλ κτλ κτλ αλλά τους αδικείς κατάφωρα αν βάζεις μαζί τους ειδικά τον ...Φράνζεν, καμία σχέση!
      Μπορεί να είναι συστημικοί οι τύποι αλλά είναι κάτι έτη φωτός μπροστά από άποψη ταλέντου και θεματολογίας,είναι αληθινοί συγγραφείς που κι αν το σύστημα δεν τους χαριζόταν στο βαθμό που τους έχει, αποδεχτεί θα έλεγα εγώ κι όχι ,χαριστεί,πάλι θα επιβίωναν,με μικρότερο κοινό,έστω ή σε μεγαλύτερο χρόνο.Αλλά έχουν σημαντικά πράγματα να πουν,δεν είναι Κάφκα ή Καμύ ή Ντοστογιέφσκι ή Τολστόι αλλά δεν είναι και Φράνζεν ....

      Διαγραφή
  6. Ανώνυμος21/8/13 15:15

    Καλησπέρα σας,

    συμφωνώ, το διάβασα με το ζόρι, δεν βρήκα τίποτε το σπουδαίο και έμεινα να αναρωτιέμαι που είναι τα υποτιθέμενα προτερήματά του, για τα οποία και το αγόρασα.
    Το πιο ανησυχητικό είναι ότι η τρελή προώθησή του μας κάνει να αναρωτιόμαστε αν εμείς έχουμε κάποιο πρόβλημα και δεν βλέπουμε το υψηλόν της λογοτεχνίας.
    Ν.Γ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ν.Γ.μπα,μην ανησυχείς,βλέπουμε και καλοβλέπουμε το υψηλόν και το κοντόν,είμαστε μια χαρά,απλώς αποτελούμε μια χαλαρή μειοψηφία -όχι φωτισμένη και ξεχωριστή και ικανή να αλλάξει τίποτα, μη πάμε στην άλλη άκρη τώρα-που δεν μπορεί πάντως να καταπιεί αβέρτα τα σκουπίδια και κινούμαστε κάπως πιο ποιοτικά,να το πω έτσι,στο γενικό πολιτισμικό σκοτάδι το οποίο απλώνεται και προωθείται παγκοσμιοποιημένο κι αυτό.
      Δεν βλέπω συνωμοσίες παντού,αλλά εσύ τι λες,να θέλουν μια τέχνη που να αφυπνίζει και μια διασκέδαση που να εμψυχώνει;Όχι βέβαια,μια σούπα με υπνωτικά είναι πιο βολική...Ε,λοιπόν η σούπα δεν αρέσει σε όλους...

      Βρε παιδί μου πώς να το εκφράσω αλλιώς,αν όχι με ένα παράδειγμα του στυλ:τον Ρέμο και κάτι άλλους της μπουζουκλερί σκηνής προσπαθούν να τους βγάλουν από το καζάνι της σάχλας και προβάλονται από τα μμε σαν... μουσικοί, χαχαχα αλλά δεν είμαστε κουφοί ,ευτυχώς!Η αφεντιά μου δεν ξημεροβραδιάζομαι να ακούω Μπαχ ας πούμε,αλλά ως το σημείο να καταλαβαίνω την αβυσσαλέα διαφορά και να αντιδρώ με πείσμα μπορώ να φτάσω.
      Το ίδιο και με τον Φράνζεν...

      Διαγραφή
    2. Νικολέτα30/8/13 04:04

      Πέστα χρυσόστομη επιτέλους,είσαι μέσα στο μυαλό μου,εκφράζεις με πολύ χιούμορ κιόλας ό,τι πιστεύω.

      Διαγραφή
    3. Ανώνυμος4/9/13 16:39

      ΚΑΚΟ ΒΙΒΛΙΟ ΚΑΙ ΜΕ ΞΕΓΕΛΑΣΑΝ ΚΙ ΕΜΕΝΑ ΤΑ ΕΓΚΩΜΙΑ. ΤΟ ΕΙΧΑ ΒΡΗΚΑ ΣΕ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΕΥΤΥΧΩΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΦΟΥ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΑ ΔΕΝ ΗΞΕΡΑ ΤΙ ΝΑ ΤΟ ΚΑΝΩ,ΔΕΝ ΜΟΥ ΠΗΓΑΙΝΕ Η ΚΑΡΔΙΑ ΝΑ ΤΟ ΔΩΣΩ ΣΕ ΑΛΛΟ ΑΝΘΡΩΠΟ.ΤΕΛΙΚΑ ΤΟ ΧΑΡΙΣΑ ΣΕ ΜΙΑ ΘΕΙΑ ΜΟΥ ΠΟΥ ΤΡΕΛΑΙΝΕΤΑΙ ΓΙΑ ΜΑΝΤΑ ,ΕΝΘΟΥΣΙΑΣΤΗΚΕ,ΟΠΟΤΕ ΑΝ ΔΕΝ ΤΟ ΘΕΛΕΤΕ ΟΣΟΙ ΤΗ ΠΑΤΗΣΑΤΕ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ ΟΙ ΘΕΙΕΣ!
      ΒΑΓΓΕΛΙΩ

      Διαγραφή
    4. Ανώνυμος18/9/13 12:41

      Συμφωνώ απολύτως, τόσο ρηχό βιβλίο είχα χρόνια να διαβάσω, το τελείωσα αγκομαχώντας. Το τραγικό είναι ότι τον συγκρίνουν με τον Τολστόι, ας γελάσω!!!
      Simone

      Διαγραφή
    5. πλάκα πλάκα ξεγελάστηκε κόσμος όμως....

      Διαγραφή

Δημοσίευση σχολίου