"Το Σπίτι",Γιώργος Μητάς




Καιρό είχα να διαβάσω ένα τόσο ευρηματικό βιβλιοφιλικό βιβλίο που να αφήνει αληθινή ελευθερία προσέγγισης στον αναγνώστη αντέχοντας σε εντελώς απρόβλεπτες αναγνώσεις.
Ο συγγραφέας του,ψυχραιμότατος και πολύ σοβαρός ,κονιορτοποιεί αλύπητα- στην δική μου τουλάχιστον ανάγνωση- τις λογοτεχνικές φαντασιώσεις από και με τις οποίες έχει λαλήσει το πανελλήνιον.Το "Σπίτι" του Γιώργου Μητά (μπορεί να είναι και )μια βιβλιοφιλική παρωδία έξοχα γραμμένη,μια ιστορία που διαβάζεται και από την καλή μα κυρίως από την ανάποδη και προσωπικά προτίμησα την δεύτερη σαν αντίδοτο σε καιρούς εκδοτικού συνωστισμού και συγγραφικής προσφοράς που αγγίζει τα όρια της μαζικής υστερίας και ενώ  κάμποσοι βγάζουν λεφτουδάκια από την ξελιγομάρα όλων εκείνων που επιθυμούν να συγγράψουν.
Μόνον αν δεν την πάρει τοις μετρητοίς την όλη κατάσταση,νομίζω,ο βομβαρδισμένος από λογοτεχνία αμφίβολης ποιότητας αναγνώστης θα κατανοήσει έναν τέτοιον φαιδρό και μαζί τραγικό ήρωα.Μια αρσενική καρικατούρα που ενδέχεται να κυκλοφορεί ανάμεσά μας,διόλου απίθανο, και που ο Γιώργος Μητάς τον βάζει σαν κεντρικό χαρακτήρα της νουβέλας να πιστεύει ότι είναι πλασμένος για συγγραφέας, επίκεντρο του  δοξασμένου μικρόκοσμού του που φωλιάζει στο κεφάλι του μάλλον και μόνο, κυριαρχούμενος από θλιβερή λαχτάρα που μετατρέπεται σε καλαμοκαβάλημα και όλο αυτό φαντάζει τόσο μα τόσο ανόητο μέσα σε τέτοια κρίση αξιών γενικότερα,που σε κάνει ειλικρινά να τον λυπάσαι και στο τέλος να τον αγαπάς. 

Κεντρικός ήρωας που αφηγείται τα καθέκαστα σε πρώτο πρόσωπο είναι ο Νίκος Βελισσάρης, δεν τον γνωρίζετε;Ντροπή σας.Έλλην επίδοξος συγγραφέας είναι και ο Βελισσάρης,ζει δίπλα σας,λέτε καλημέρα,καλησπέρα και Καλά Χριστούγεννα,όμως αγνοείτε ότι  είναι ο επόμενος Ντίκενς;
Μπορώ να το διατυπώσω κι έτσι για να τον αναγνωρίσετε:είναι ένας από τους αμέτρητους γνωστούς σας τους ερωτοχτυπημένους με το συγγραφιλίκι που έχουν την λογοτεχνική ψύχωση"θέλω να γίνω Ντοστογιέφσκι (ή άλλος μέγιστος )στην θέση του Ντοστογιέφσκι (ή άλλου μέγιστου)".
Αυτός λοιπόν σαν μεγάλο ψώνιο,ένα από τα πολλά των καιρών,ενδεχομένως και φοβερά ταλαντούχο που, φευ,κανείς δεν γνωρίζει στον χώρο του λογοτεχνικού γίγνεσθαι,καθώς δεν έχει κάνει πριν συμβούν ή φανταστεί εκείνος ότι συνέβησαν όλα αυτά που αφηγείται,την παραμικρή προσπάθεια κάπου να δημοσιεύσει κάτι δικό του,εμφανίζεται από το μικροαστικό πουθενά του άνετος και αποφασισμένος να παρατήσει μπαμ και κάτω την βαρετή ψωρο-υπαλληλική δουλειά του και την μετρίως μέτρια προσωπική ζωή του και να ριχτεί στην συγγραφή που τον καλεί, τρομάρα του,και είναι το μόνο πράγμα στο οποίο διακαώς ποθεί να αφοσιωθεί ολοκληρωτικά, όπως επίμονα διαλαλεί και δηλώνει κυρίως, λέω, στον εαυτό του,διότι τα πλήθη μάλλον τον έχουν γραμμένο.

Εξωφρενικές συμπτώσεις -σε μια εξ αυτών ο επίδοξος συναντά έναν βιβλιοπώλη εκ Νοτίου Αφρικής ονόματι Μέλμοθγλου,το διάβαζα το επώνυμο και δεν πίστευα στα μάτια μου,ιδού γιατί-που εξάπτουν και την φαντασία του επίδοξου αλλά και τού αναγνώστη (λιγότερο ίσως του δεύτερου αλλά την εξάπτουν)και τον οδηγούν άρον άρον εκτός πόλης μες το καταχείμωνο.
Φτάνει στην γκρίζα Ύδρα του Γενάρη, γεμάτος όρεξη να θριαμβεύσει λογοτεχνικά μέχρι τελικής πτώσεως και γίνεται δεκτός στο απομονωμένο σπίτι δύο τύπων βγαλμένων από ταινία του Μελ Μπρουκς,παθιασμένων με την Λογοτεχνία και την Ανάγνωση,ενός ιδιόρρυθμου συλλέκτη βιβλίων που λέγεται....Κάλφογλου και του μπάτλερ του που περιγράφεται ως "ο περίφημος Συμεών,ο μπάτλερ με την ρουμελιώτικη προφορά και την εμφάνιση γερασμένου γύπα" που "είχε ξεσκολίσει την αγγλική λογοτεχνία".Εντάξει,προβλέπεται μεγάλο γλέντι.
Εάν τις πέντε μέρες της διακριτικής του απομόνωσης ο επίδοξος,απολαμβάνοντας κάθε υλική άνεση, συντρώγοντας ας πούμε με τους δυο απίστευτους,τον μαικήνα και τον βοηθό του που ξέχασα να σας πω φοράει ...βράκα ,πότε "ολόφρεσκο ψάρι ψητό,άγρια χόρτα,φάβα και ζυμωτό ψωμί" και πότε "μανιταρόπιτα με φρέσκα μανιτάρια και ντόπιο τυρί, αγριοπερίστερο με δικά μας μυρωδικά,ζυμωτό ψωμί και ένα ώριμο Syrah από τον μακεδονικό αμπελώνα" καταφέρει να γράψει το ιδανικό κείμενο, ένα διήγημα-αλίμονο,αν δεν μπορεί ο επίδοξος να γράψει το διήγημα των διηγημάτων σε πέντε μέρες τότε ποιος το  μπορεί-οι τρελάρες οικοδεσπότες του αφού το εκτιμήσουν ως την ικανή συνθήκη για την επιμήκυνση της παραμονής του κοντά τους,ποιος την χάρη του, θα του προσφέρουν κάθε δυνατή επιπλέον άνεση για να καταλύσει με μοναδική του έννοια την απόλυτη αφοσίωση στην συγγραφή όντας πλέον ο τσεκαρισμένος The Chosen One τους,το λιγότερο,της παγκόσμιας όμως γραφής που περνάει φυσικά, αυτή η γραφή, από την κρισάρα ή κρησάρα, ό,τι θέλετε του τρομερού διδύμου.Όλε, όλε!Τι αχαλίνωτη φαντασία.Και τι παιδιάστικο και γλυκό θράσος...
Από κει που είσαι ο Κανένας ή ο Ολίγον από Κάτι να βρεθείς ελέω άσβεστης λογοτεχνικής κάψας στο παρά πέντε να γίνεις ο Εκλεκτός ενός πλουσίου-δουλικό βέβαια ως αντίληψη αυτό,συγχωρείστε μου την σκέψη-συλλέκτη βιβλίων και του βιβλιόφιλου μπάτλερ του.Ίσος του Τσβάιχ και του Ντίκενς στα μάτια και στα αυτιά τους.Τι άλλο θες επίδοξε;Και πού το θες;Στην Ελλάδα της κρίσης και του μετρημένου στα δάχτυλα αναγνωστικού κοινού που συνεχίζει το καημένο να έχει απαιτήσεις και να πέφτει πάνω σε γλυκές,συμπαθητικές μετριότητες και κάτι παραπάνω απ΄αυτό και μέχρις εκεί και μ΄αυτές να πορεύεται.
Ο Βελισσάρης εκτός από εν δυνάμει λογοτεχνικό κελεπούρι ευρισκόμενο σε παρατεταμένο όνειρο και μέγα βύθος που αφηγείται σαν παιδάκι ό,τι ονειρεύεται-δόξες και τιμές-ανταγωνιζόμενος το λιγότερο τον Τσβάιχ στις καρδιές  συλλέκτη και μπάτλερ,κάνει εξαρχής και μια απίστευτη παρέλαση κουλτούρας.Το παλικάρι ακούει φοβερές μουσικές, εννοείται ότι παίζει στα δάχτυλά του τα πιο σπουδαία βιβλία και οι υψηλής αισθητικής αναφορές στα πάντα,απόρροια αναντίρρητα καλλιέργειας και πνεύματος, δίνουν και παίρνουν, διότι τι νομίσατε, τέτοιοι ελίτ καραβαρεμένοι θα άκουγαν μπουζουκόσκυλα και θα διάβαζαν ροζ θείτσες;Σας παρακαλώ!

Η νουβέλα του Μητά-ωραία,φροντισμένη έκδοση από την Κίχλη- μου άρεσε πάρα πολύ,διαθέτει δυναμική αρχή, μέση γοητευτικότατη και ένα τέλος πραγματικά άρτιο,στοιχεία απαραίτητα για να σχηματίσουν την γερή εκείνη ραχοκοκαλιά πάνω στην οποία μπορεί να στηριχθεί καλά και να αναπτυχθεί μια ιστορία τέτοιου εύρους πρόσληψης, πειθαρχημένη,με ελκυστική γλώσσα που μέσα από την μετρημένη της πλοκή με τις πειστικές της εναλλαγές,το χιούμορ που σπάει κόκαλα και το αρκετό της μυστήριο καταλήγει σ΄ένα ανοιχτό στην κρίση του αναγνώστη φινάλε, ωραίο, διφορούμενο ή και διττό, χωρίς να είναι κλασικής αστυνομικής αντίληψης η όλη ατμόσφαιρά της, καλώς κατά την γνώμη μου. 

Σχόλια

  1. Ανώνυμος3/11/14 14:40

    Το βιβλίο "Ιστορίες του Χαλ" ήταν του ιδίου συγγραφέα.Καλή ή ανάποδη;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Απαντώ έναν χρόνο μετά στην ερώτησή σας διότι τώρα την...είδα.Συγχωρέστε με,είναι δυσκίνητο αυτό το πρότυπο ιστολογίου.Δεν το έχω διαβάσει αν και το έχω αγορασμένο την ίδια εποχή.Έτυχε να διαβάσω πρώτα το "Σπίτι" και μπορεί να μην διαβάσω ποτέ τις "Ιστορίες του Χαλ" .Έχω την εντύπωση πάντως ότι εδώ πρόκειται για "καλή".

      Διαγραφή
  2. Ανώνυμος4/11/14 19:53

    Βρε Βιβή μου έβαλες ιδέες.Δε μου φάνηκε παρωδία που το ξεφύλλιζα τις προάλλες στο Booktalks όπου πάθατε μια ομαδική λύσσα και το αγοράσατε μαζικά.Θα το διαβάσω επειδή το πρώτο του το θεώρησα εξαιρετικό και θα επανέλθω.Δ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Δημοσίευση σχολίου